ایکتر یا یرقان یا زردی نوزاد به زرد شدن پوست و چشم نوزاد گفته می شود که از مسائل شایع دوران بدو تولد است. زردی عارضه ای است که در آن پوست و سفیدی چشم به علت بیلی روبین زیاد خون زرد می شوند. بیلی روبین ماده ای زرد رنگ است که محصول تخریب شدن گلبولهای قرمز خون است .

زردی در ۶۰ درصد نوزادان تازه متولد شده و ۸۰ درصد نوزادان نارس دیده می شود. بیشتر نوزادانی که دچار  زردی هستند نیازی به درمان ندارند. در چنین مواردی وضعیت نوزاد طی ۱۰ تا ۱۴ روز بهبود میابد و این حالت خطری برای نوزاد ایجاد نخواهد کرد. توجه داشته باشید که اگر کودک زردی دارد و درمان برای نوزادتان ضروری نیست، شما باید به طور منظم به کودک شیر بدهید (شیر مادر یا شیر خشک) و اگر لازم است باید نوزاد را برای شیر خوردن بیدار کنید.

اگر وضعیت نوزاد بدتر شد یا بعد از دو هفته زردی از بین نرفت با پزشک خود مشورت کنید. اگر نوزاد نارس متولد شده است یا تنها از طریق شیر مادر تغذیه می شود، زردی می‌تواند بیشتر از دو هفته طول بکشد تا کاملا از بین برود این حالت معمولا بدون نیاز به درمان بهبود میابد.

اگر در آزمایشات زردی نوزاد بالا نشان داده شود و یا زردی خفیف نوزاد بهبود پیدا نکند در این صورت باید تحت درمان قرار گیرد. فوتوتراپی درمان با نور ماورا بنفش است. نور دستگاه زردی نوزاد(فوتوتراپی) با اضافه کردن اکسیژن به بیلی روبین موجود در خون نوزاد باعث حل شدن آسان آن در آب می شود و این مواد مضر نهایتا از طریق کبد دفع میشوند.

درمان زردی نوزاد

زردی دو علت اصلی دارد که عبارتند از : ایجاد بیش از حد بیلی روبین خون و اختلال در دفع آن. شایعترین علت ایجاد بیش از حد بیلی روبین تخریب غیر طبیعی سلولهای قرمز است که به کم خونی ناشی از همولیز ( تخریب سلولهای خونی ) معروف است . علل شایع اختلال دفع بیلی روبین نیز عبارتند از : بیماریهای سلولی کبد مثل التهاب کبد ( هپاتیت ) و سیروز کبدی، انسداد کیسه صفرا یا مجاری صفراوی داخل کبدی منتهی به کیسه صفرا. در موارد زردی اغلب علائم دیگری غیر از تغییر رنگ پوست و چشم وجود ندارد. اگر زردی شدید باشد ، مدفوع ممکن است کم رنگ و ادرار تیره شود ( به علت دفع صفرا از کلیه ها ) ، و گاهی خارش عمومی بروز می کند .

فتو تراپی یکی از روشهای معمول درمان زردی نوزادی است. در حین فتوتراپی(نور در مانی) نوزادان به موارد زیر توجه فرمایید:

۱-   قبل از قرار دادن نوزاد در معرض نور درمانی چشمهای نوزاد را با چشم بند ببندید و قبل از آن از بسته بودن پلک ها اطمینان حاصل کنید.

۲-   ناحیه تناسلی را(نوزاد پسر) به وسیله شورت مخصوص بپوشانید.

۳-   هر 2 ساعت نوردرمانی را قطع کنید و به مدت 30 دقیقه تا یکساعت(براساس شرایط و نوع دستگاه) به نوزاد شیر دهید.

۴-   نواحی مقعد و پرینه را تمیز نگه دارید و در صورت خیس بودن کهنه آن را تعویض کنید.

۵-   حین نور درمانی وضعیت نوزاد را تغییر دهید.

۶-   به انسداد راههایی هوایی در حین نور درمانی توجه کنید و مراقب باشید تا چشم بند به طور صحیح جاگذاری شده باشد.

۷-   از مالیدن هر نوع کرم یا پماد بر روی پوست بدن حین نوردرمانی خودداری کنید.

۸-   منبع نور باید در فاصله مناسب از  شیرخوار قرار داشته باشد.

۹-   تغذیه شیر مادر به طور مداوم و مکرر صورت گیرد. حداقل ۸ تا ۱۰ بار در هر ۲۴ ساعت (جهت جلوگیری از کم آب شدن بدن نوزاد)

۱۰- در حین نوردرمانی به علائم کم آب شدن نوزاد که شامل (گود افتادگی، چشم ها، خشکی پوست،پوست سرد، رنگ پریدگی، نداشتن اشک) توجه کنید.

۱۲ – اسهال یکی از عوارض نوردرمانی است برای پیشگیری از اسهال به موارد زیر توجه کنید:

۱ – دستهای خود را مرتب بشوئید.

۲- پوشک ها را زود به زود تعویض نمائید.

۳- از دادن غذا های شیرین خودداری کنید.

۴ – پوشک های آلوده را در نایلون انداخته و سپس درب نایلون را ببندید و درون سطل زباله بیاندازید.